ถอดธรรมบรรยายประกอบภาพและเสียง “นวัตกรรมแห่งสติ๔๒”

พระธรรมเทศนาโดย หลวงพ่อมหาดิเรก พุทธยานันโท ณ วัดพระธาตุแสงเทียน (เย็น ๓๐ ก.ค.๖๐) เรื่อง สามีจิกรรม ผิดสมมติคนอื่นลงโทษ ผิดปรมัตถ์ลงโทษตัวเอง ผู้มีคุณธรรมต่ำไปล่วงละเมิดผู้มีคุณธรรมสูงเป็นบาป เราจึงต้องมีพิธีการขอขมาตามประเพณีที่ดีงาม พุทธศาสนามีสองระบบ ระบบสมมติและระบบปรมัตถ์ ระบบสมมติใช้กับสังคมส่วนรวม ระบบปรมัตถ์ใช้กับสังคมส่วนตัว สังคมส่วนรวม คำว่าสมมติเป็นข้อตกลงร่วมกัน เรียกชื่อนี้เป็นป้า ชื่อนี้เป็นพ่อ สมมติผู้หญิงคนนี้เป็นแม่ ชายคนนี้เป็นพ่อ เราก็ต้องเรียกตามนั้น ถ้าไม่เรียกตามนั้นก็จะผิดสมมติ เราเรียกผู้ชายคนนั้นเป็นพระ เราก็เคารพแบบพระ เรียกว่าทำถูกต้องตามสมมติ เรียกคนนี้ว่าพ่อแม่ ก็ต้องเคารพเป็นพ่อแม่ ซึ่งความจริงแล้วโดยปรมัตถ์ เป็นเพียงธาตุสี่ขันธ์ห้า เป็นรูปนามเหมือนกันหมด แต่โดยสมมติท่านจะแยกแยะไว้ตามสถานะ คนไหนไปล่วงละเมิดผิดพลาดเข้าก็ถือว่าผิดสมมติ บ้านเราเรียกว่าผิดผีบ้าง ผิดเทดาบ้าง เป็นเทวทัณฑ์ พรหมทัณฑ์ เทวดาลงโทษ พรหมลงโทษ ผีลงโทษ เพราะผิดสมมติ แต่ถ้าผิดปรมัตถ์ เราลงโทษตัวเอง ถ้าผิดสมมติคนอื่นลงโทษ การลงโทษตัวเองกับคนอื่นลงโทษ อันไหนมีความถูกต้องมากกว่ากัน การลงโทษตัวเองหมายความว่าคนนั้นต้องสำนึกผิดก่อน แล้วลงโทษตัวเองว่าต่อไปนี้ข้าพเจ้าจะไม่ทำอีก...

ถอดธรรมบรรยายประกอบภาพและเสียง “นวัตกรรมแห่งสติ๑๒”

พระธรรมเทศนาโดยหลวงพ่อมหาดิเรก พุทธยานันโท (พระอาจารย์อาวุโสในสายงาน หลวงพ่อเทียน จิตฺตสุโภ) ค่ำวันที่ ๗ กรกฎาคม ๖๐ ณ วัดพระธาตุแสงเทียน อ.เด่นชัย จ.แพร่ วัดเป็นของทุกคนต้องช่วยกันดูแล เมื่อก่อนเราต้องหาดอกไม้มาประดับแจกันหน้าพระ ในงานศพก็จะมีพวงหรีดดอกไม้มาประดับ เสร็จงานก็ทิ้งกัน ซื้อมาไม่ใช่ถูกๆ แต่งานหลวงปู่จันทะ ซื้อต้นไม้กระถางมาประดับหน้าศพ เสร็จงานก็ยกถวายหลวงพ่อมาไว้ที่วัดนี่ กระถางดอกไม้ห่อกระดาษสวยๆ ยกไปประดับหน้าพระ ที่ศาลาและที่หน้าวัด ก็จะสดใส ท่อพีวีซีเก่าๆ เก็บเอามาต่อกัน ซ่อมแซมซุ้มดาวอินคาที่ผุพัง ก่อนจะทิ้งอะไรเราต้องใช้ให้คุ้มค่า เพราะเราผลิตเองไม่ได้ การปฏิบัติธรรมไม่ใช่ว่าเราจะปฏิบัติทางจิตใจ ไม่เหลียวแลวัตถุเลย ต้องไปพร้อมๆ กัน วัตถุทั้งหลายเหมือนรูป คือกายเรา เราต้องบริหารการใช้งานให้ดี ให้ร่างกายเกิดโรคภัยไข้เจ็บน้อยที่สุด ใช้ประโยขน์ได้มากที่สุด จิตใจเหมือนเจ้าของบ้าน ต้องมีระเบียบวินัย ต้องมีสติปัญญาสามารถใช้วัตถุสิ่งของต่างๆ ให้คุ้มค่ากับแรงที่เราเสียไป การปฏิบัติธรรมคือการใช้ทุกสิ่ง ให้เกิดประโยชน์สูงประหยัดสุด เราต้องช่วยกันคิดช่วยกันทำให้วัดน่าอยู่ ไม่ใช่ว่าหลวงพ่อไม่อยู่แล้ววัดกลายเป็นป่าช้า วัดจะต้องสง่างามสดใส ไม่ว่าหลวงพ่อจะอยู่หรือไม่ก็ตาม...

ถอดธรรมบรรยายประกอบภาพและเสียง “นวัตกรรมแห่งสติ๓๗”

คลิปนวัตกรรมแห่งสติ๓๗ ณ วัดพระธาตุแสงเทียน (เย็น ๒๒ ก.ค.๖๐) พระธรรมเทศนาโดย หลวงพ่อมหาดิเรก พุทธยานันโท คนดีต้องรักษา หน่อไผ่ในวัดไม่มีหนาม และมีรสอร่อย จึงมีคนมาขุดไปเยอะ สิ่งไหนที่เป็นประโยชน์คนก็ชอบ และช่วยกันรักษาไว้ ต้นไผ่ป่าประโยชน์น้อยเพราะเป็นหนาม มีรสขม คนจึงไม่ค่อยรักษา พอใหญ่โตไม่มีใครเอามันได้ ต้นไม้ที่เป็นประโยชน์ คนก็รักษาสืบทอดไว้ เหมือนคนดีที่มีประโยชน์ คนก็ช่วยรักษาไว้ และช่วยกันขยายต้นไผ่ออกไปเรื่อยๆ ต้นไผ่ป่าค่อยๆ หายไป จนใกล้จะสูญพันธุ์ เพราะมันมีประโยชน์น้อย ไผ่ที่มีประโยชน์มากคือที่เรากินหน่อและมีรสหวาน คนดีก็เหมือนกัน เราพยายามที่จะรักษา เพื่อให้เป็นประโยชน์ต่อสังคม ช่วยกันรักษาพระพุทธศาสนา เราทำในสิ่งที่ดีไว้ให้คนได้ใช้สอย สิ่งที่ดีต้องเป็นประโยชน์ ถ้าไม่มีประโยชน์มันก็ไม่ดี เราเป็นคนดีเพื่อให้คนได้ใช้ เราปลูกต้นไผ่ที่มีประโยชน์เพื่อให้คนได้กิน การมาปฏิบัติ คือการทำความดี เพื่อคนทั้งหลายที่เขายังไม่มีดี เขาจะได้ใช้ความดีของเรา วันหนึ่งเขาได้เห็นว่าความดีนั้นมันเป็นอย่างไร เขาจะเริ่มเป็นคนดีขึ้นมาได้ เราแต่ละคนก็มีสิ่งที่ไม่ดีมาก่อน เราเห็นคนที่ดีๆ เขามีความสุข มีความสบาย เราก็อยากเป็นคนดีบ้าง...

ถอดธรรมบรรยายประกอบภาพและเสียง “นวัตกรรมแห่งสติ๔๘”

คลิปนวัตกรรมแห่งสติ๔๘ ณ ศูนย์วิปัสสนายุวพุทธิกสมาคมฯ (ศูนย์ ๒ ปทุมธานี) วันที่ ๒ – ๘ สิงหาคม (เย็น ๓ สิงหาคม ๖๐) โดยหลวงพ่อมหาดิเรก พุทธยานันโท ยิ่งเรียนมากยิ่งรู้ยาก ผู้ที่สนใจการเคลื่อนไหวส่วนใหญ่ เป็นพวก intellectual หรือปัญญาชน แต่คนธรรมดาที่จบป.๔ ถ้ามีจิตใจซื่อตรง มีความคิดความเข้าใจที่ถูกต้อง ก็จะเข้าใจได้เร็วเช่นกัน นักปราชญ์ชาวบ้าน ใช้ปัญญาจากประสบการณ์ ศึกษาซื่อๆ ตรงๆ ชัดๆ บางทีเราเรียนรู้อะไรเยอะๆ อาจจะสับสน เพราะใช้ความคิดแทนความรู้ คนที่มีการศึกษาสูงจิตใจอาจจะบิดเบี้ยว ไปตามสมมติ ตามภาษา กลายอุปสรรคอย่างมากในการปฏิบัติ นั่งสมาธิแช่นานๆอาจกลายเป็นอัมพฤกษ์ได้ คำถาม: ๑. การรู้เฉยๆ กับการรู้หนักรู้เบาต่างกันอย่างไร? การรู้หนักเบาเป็นการตัดสินหรือไม่? ๒. เมื่อปฏิบัติใหม่ๆ นั่งสิบห้านาทีก็รู้สึกว่าหนัก ปฏิบัตินานเข้าไม่รู้สึกหนักเลย ใช่ความรู้สึกเฉยๆหรือไม่? ตอบคำถาม:...

ถอดธรรมบรรยายจากคลิป “นวัตกรรมแห่งสติ๕๑”

คลิปนวัตกรรมแห่งสติ๕๑ (เช้า ๕ ส.ค. ๖๐) ณ ศูนย์วิปัสสนายุวพุทธิกสมาคมฯ (ศูนย์ ๒ ปทุมธานี) วันที่ ๒ – ๘ สิงหาคม โดยหลวงพ่อมหาดิเรก พุทธยานันโท จะเลือกเป็นคนประเสริฐหรือเป็นคนประสาท เรามีพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่ง คือพึ่งใจที่สงบ กายที่สงบ การฝึกกรรมฐานช่วยให้เรามีที่พึ่ง ไม่ใช่พระพุทธ พระธรรม พระสงฆ์ที่วัด พระรัตนตรัยคือความสะอาด สว่าง สงบ ของกาย วาจา ใจ และสิ่งแวดล้อม ทำให้ชีวิตของเรามีที่พึ่ง คนที่ฝึกฝนตนเองเป็นประจำเป็นคนประเสริฐ คนที่ไม่ชอบฝึกฝนตัวเองเป็นคนประสาท เราจะเป็นคนประเสริฐหรือคนประสาท เราเลือกได้ คนประสาทหมายถึงคนที่ไม่มีระเบียบ ทั้งกาย วาจา ใจ และสิ่งแวดล้อม บางคนแต่งตัวสวยงาม ไปดูที่บ้านรกรุงรังดูไม่ได้เลย มีแต่ความเป็นระเบียบสวยงามทางกาย แต่ทางใจไม่มี สิ่งแวดล้อมก็ไม่มี เราต้องทำไปเรื่อยๆ เพิ่งเริ่มต้นก็ยังดีกว่าไม่มีการเริ่มต้นเลย...

ถอดธรรมบรรยายประกอบภาพและเสียง นวัตกรรมแห่งสติ๔๕

อบรมวิปัสสนากรรมฐาน ”ไตรลักษณ์ สู่ไตรสิกขา” โดย หลวงพ่อมหาดิเรก พุทธยานันโท (พระอาจารย์อาวุโสในสายงาน หลวงพ่อเทียน จิตฺตสุโภ) ณ ศูนย์วิปัสสนายุวพุทธิกสมาคมฯ ศูนย์ ๒ ปทุมธานี เมื่อวันที่ ๒ สิงหาคม ๒๕๖๐ #ศีลคือหิน ศีลคือศิลาแปลว่าหิน เราเอาชื่อของหินมาตั้งเป็นศีล หินมีลักษณะดังนี้ ๑ แข็ง หมายถึงความเข้มแข็ง ๒. ไม่หวั่นไหว แตกผุยาก ๓. จมลงก้นน้ำ ๔. ปรับตัวตามสภาพแวดล้อม เวลานำไปตากแดดก็จะร้อน อยู่ในน้ำก็จะเย็น ท่านจึงนำลักษณะของหินมาเป็นชื่อของศีล คนที่มีศีลจึงเป็นคนที่ ๑. หนักแน่น ๒. ไม่หวั่นไหวต่ออะไรง่ายๆ ๓. มีความลึกซึ้ง ๔. เป็นคนที่ปรับตัวเข้ากับสภาพแวดล้อมได้ดี เวลามีอะไรมากระทบกระแทก ก็ไม่แตกง่าย มีสภาพที่คงที่ ผิดศีลคือผิดปกติ ศีลห้าที่บัญญัติไว้...

ถอดธรรมบรรยายจากคลิป “นวัตกรรมแห่งสติ๔๗”

ถอดพระธรรมเทศนา นวัตกรรมแห่งสติ๔๗ (เช้า ๓ ส.ค. ๖๐) ณ ศูนย์วิปัสสนายุวพุทธิกสมาคมฯ (ศูนย์ ๒ ปทุมธานี) วันที่ ๒ – ๘ สิงหาคม โดยหลวงพ่อมหาดิเรก พุทธยานันโท   #ความตายมีสองลักษณะ ถ้าเรามีชีวิตอยู่ แต่กายกับใจไม่ได้อยู่ด้วยกัน เราตายหรือเราทุกข์? ถ้ามันไปอย่างถาวรเราตาย ถ้ามันไปๆ มาๆ เราทุกข์ เมื่อธาตุขันธ์ยังไม่แตกดับ มันก็ไปๆ มาๆ ทำให้เราทุกข์ ความตายมีสองลักษณะคือ ตายจากธาตุและตายจากขันธ์ ตายจากธาตุหมายความว่า ธาตุสี่แยกจากกันคนละทาง ตายจากขันธ์หมายความว่า รูป เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ ไม่ได้อยู่ด้วยกัน หมายความว่ารูปกับเวทนาอยู่ด้วยกัน แต่สัญญา สังขาร วิญญาณ คิดไปที่อื่นแล้ว จึงเป็นทุกข์  #ขันธ์ห้าไม่มีตัวตน พระพุทธเจ้าตรัสว่าเราเข้าไปยึดไม่ได้...

พจนานิยม คำนำหนังสือเล่มใหม่ ๒๕๖๐

พจนานิยม การเจริญสติแบบเคลื่อนไหว ปัจจุบันเป็นที่น่ายินดีที่คนไทยรุ่นใหม่หันมาหาทางออกจากปัญหาชีวิต ด้วยการเจริญสติกันมากขึ้น แม้จะถูกบ้างผิดบ้าง ตรงทางบ้างไม่ตรงทางบ้าง ก็ยังดีกว่าหันไปหาสิ่งเดิมๆ คือไปหาหมอดู ไปสะเดาะเคราะห์ สืบชะตา ไปหาพ่อมด หมอผีเป็นต้น เพราะการเจริญสติจะทำให้พบทางแก้ปัญหาที่เป็นพุทธวิถีมากขึ้น ส่วนใครที่โชคดีหน่อยก็ได้พบกัลยาณมิตรหรือครูบาอาจารย์ที่เป็น สัมมาทิฏฐิ ซึ่งจะช่วยให้เราได้ที่พึ่งทางใจได้ถูกต้องและเร็วขึ้น ประการสำคัญ ขึ้นอยู่กับตัวเราเองว่า เราจะมุ่งแก้ปัญหาของตนเองตามคำแนะนำของท่านอย่างจริงจัง ตั้งใจ ต่อเนื่อง และถูกต้องหรือไม่เท่านั้น เนื้อหาในหนังสือเล่มนี้เกิดจากการรวบรวมคำบรรยาย ของข้าพเจ้า ในงานอบรม “การเจริญสติ” ในสถานที่ต่างๆทั้งในและต่างประเทศ ซึ่งกลุ่มศิษย์ที่ ได้รับประโยชน์จากการปฏิบัติตามคำแนะนำการเจริญแบบเคลื่อนไหวใน Version ของข้าพเจ้าแล้ว หลายๆท่านช่วย กันถอดคัดลอกเสียงธรรมบรรยายของข้าพเจ้าออกมาแล้วเรียบเรียง ขัดเกลาสำนวน ส่งมาให้ข้าพเจ้าได้ปรับปรุงเนื้อหาให้น่าอ่านมากขึ้น และรวบรวมเป็นรูปเล่มตามที่ท่านกำลังอ่านอยู่นี้ สาระสำคัญที่ข้าพเจ้าได้นำมาเน้นย้ำในช่วงการเผยแพร่ในยุคหลังๆนี้ พอจะแยกเป็นประเด็นสำคัญๆได้ดังนี้ 1. เน้นให้เห็นความแตกต่างระหว่าง สติแบบสัญชาตญาณ กับสติแบบปัญญาญาณ 2. เน้นให้ผู้ปฏิบัติเข้าใจวิธีการเปลี่ยน แปลงกฎของไตรลักษณ์ ให้เป็นกฎของไตรสิกขาได้อย่างไร 3. เน้นการรักษาความสมดุลให้เกิดขึ้นทั้งรูปและนาม ด้วยวิธีการเจริญสติกับการ...

เส้นทางพัฒนาอารมณ์แบบเคลื่อนไหวมือ

เส้นทางพัฒนาอารมณ์แบบเคลื่อนไหวมือ โดยพระพุทธยานันทภิกขุ หลวงพ่อได้เห็นความตั้งใจในการพัฒนาตนเองอย่างกระตือรือร้น และต่อเนื่อง ก็น่าเป็นห่วงและอีกทางก็น่าอนุโมทนา เพราะมีเหตุผลที่น่าจะเป็นดังนี้ 1. การเจริญสติแบบเก็บอารมณ์เข้ม เป็นเรื่องสำคัญต่อการพัฒนาสติระดับสูง จำเป็นต้องมีกัลยาณมิตรผู้ชำนาญและแม่นยำเรื่องการให้และการสอบอารมณ์ และเป็นบุคคลที่ผู้ปฏิบัติ ให้ความศรัทธาและไว้วางใจอย่างสนิทใจชนิดไม่เคลือบแคลงสงสัย 2. สถานที่เก็บอารมณ์เข้ม ต้องเอื้อต่อการได้อารมณ์ภาวนาอย่างยิ่งเรียกว่าอาวาสสัปปายะ เอื้อต่อการเกิดกายวิเวก จิตตวิเวก และอุปธิวิเวก( สงัดกาย สงัดจิต และสงัดกิเลสได้ง่ายกว่า ) 3. ครูผู้ดูแลอารมณ์ ต้องสามารถรู้วาระตนเองและผู้ปฏิบัติเป็นอย่างดีว่า อะไรควรจะพูด อะไรไม่ควรพูด และควรจะให้อารมณ์และสอบอารมณ์ในเวลาใด 4. ผู้ที่สมควรเข้าเก็บอารมณ์เข้ม ควรมีความเข้าใจพื้นฐานดังต่อไปนี้ 4.1 เข้าใจรูปนามเบื้องต้นเป็นอย่างดีแล้ว รูปนามเบื้องต้นคือ สามารถแยกความรู้สึกทางกาย และทางใจออกได้ชัดเจนว่า ส่วนไหนคือรูป ส่วนไหนคือนาม ส่วนไหนคือความคิด 4.2 สามารถแยกลักษณะและอาการของสติที่เป็นสัญชาตญาณ และสติที่เป็นปัญญาญาณได้ชัดเจน 4.3 สามารถเหนี่ยวเอาสติในรูปนามเป็นอารมณ์ได้สม่ำเสมอและต่อเนื่อง 4.4 สามารถรู้จักลักษณะของสติ สัมปชัญญะ สมาธิ และปัญญาว่า มีอาการ...

Hand-Movement Meditation

How to practice hand-movement meditation When we practice mindfulness, we have to do very often. The more we practice, the more our mind will be with the present moment easily and quickly. And the sooner our mind is in the present moment, the better it is relaxed and comfortable....